eTOLL, LKW-Maut, HGV Levy — opłaty drogowe w transporcie UE
System eTOLL w Polsce, LKW-Maut w Niemczech, Via w Austrii, HGV Levy w Wielkiej Brytanii. Jak liczyć, co płacimy, kto zbiera opłaty. Egzamin CKZ moduł D i E.
Opłaty drogowe stały się znaczącym kosztem w kalkulacji przewozów międzynarodowych — nierzadko 10–20% całkowitych kosztów trasy. Każde państwo UE ma własny system elektronicznego poboru. Zarządzający transportem musi je znać do planowania tras i wyceny usługi.
Polska — eTOLL
eTOLL zastąpił w 2021 r. starszy system viaTOLL. Obejmuje:
- autostrady państwowe (A1, A2, A4 odcinki państwowe, A6)
- drogi ekspresowe wybrane (S1, S3, S5, S7 odcinki, S8)
- drogi krajowe wybrane
Opłaty naliczane są za kilometr z uwzględnieniem:
- klasy euro silnika (im wyższa klasa, tym niższa opłata)
- liczby osi (3, 4, 5+)
- masy dopuszczalnej całkowitej (DMC)
Przykładowe stawki dla zestawu 40 t, Euro 6: ok. 0,38 zł/km na autostradach, 0,30 zł/km na drogach ekspresowych.
Jak płacić: urządzenie OBU (On-Board Unit) albo aplikacja mobilna z GPS. Rozliczenie z góry (przedpłata) lub umowa z operatorem (postpłata).
Niemcy — LKW-Maut
LKW-Maut to niemiecki system opłat dla pojazdów ciężarowych o DMC powyżej 7,5 t na:
- wszystkich autostradach (Autobahn)
- wszystkich drogach federalnych (Bundesstraßen)
Wysokość opłaty zależy od:
- klasy euro (Euro 6 najtańsze)
- masy DMC
- liczby osi
- wagi obciążeniowej (axle load)
- klasy CO₂ (od grudnia 2023 wprowadzono dopłatę za emisję CO₂)
Stawki (dla zestawu 40 t Euro 6, dec. 2026): ok. 0,25–0,35 EUR/km.
Jak płacić: urządzenie OBU firmy Toll Collect, karta tankowania z MVC, aplikacja Toll Collect App.
Austria — Via (GO-Maut)
GO-Maut w Austrii dla pojazdów powyżej 3,5 t na autostradach i drogach szybkiego ruchu. Wysokość:
- klasa euro
- liczba osi (3, 4, 5+)
- liczba kilometrów
Stawki: ok. 0,20–0,35 EUR/km dla zestawu 40 t.
Jak płacić: urządzenie GO-Box zarejestrowane w ASFINAG, lub aplikacja HGV Toll.
Wielka Brytania — HGV Levy
HGV Levy po Brexicie został odnowiony od sierpnia 2023. Dla pojazdów powyżej 12 t DMC — opłata dzienna lub roczna:
- dzień: od 1,70 GBP do 12,00 GBP (zależnie od klasy)
- rok: od 142 GBP do 1 000 GBP
Jak płacić: strona rządowa gov.uk (sekcja HGV Levy). Opłata dotyczy pojazdów zarejestrowanych w UK oraz zagranicznych.
Inne państwa
- Francja — opłaty na autostradach prywatnych (konkesjonariusze), płatność gotówkowa, kartą lub TeleTag
- Włochy — opłaty na autostradach, system Telepass
- Czechy — Myto CZ, pojazdy powyżej 3,5 t na autostradach
- Słowacja — Myto SK dla pojazdów powyżej 3,5 t
- Węgry — HU-GO dla pojazdów powyżej 3,5 t
- Belgia, Holandia, Dania, Niemcy — system Eurovignette (łączna opłata czasowa dla pojazdów powyżej 12 t) nadal działa w DK i NL dla ciężkich pojazdów, choć DE przestał być członkiem Eurovignette
Kalkulacja w ofercie transportowej
Opłaty drogowe wliczasz do kosztu kilometra:
Dla trasy Poznań → Mediolan (ok. 1 600 km):
- Polska (300 km): 300 × 0,35 zł = 105 zł → 24 EUR
- Czechy / Austria tranzyt (400 km): 400 × 0,25 EUR = 100 EUR
- Włochy (900 km): 900 × 0,20 EUR = 180 EUR
Suma opłat drogowych na trasę: ok. 304 EUR (jeden kierunek).
Przy koszcie bazowym transportu 1 500 EUR — opłaty to 20% całości. Warto to rozpisać w ofercie, żeby klient wiedział, za co płaci.
Dla egzaminu CKZ
Pytania w module D (podatki i opłaty) i E (działalność):
- jakie państwa UE mają elektroniczny system poboru opłat
- czy opłata drogowa to podatek czy opłata (prawnie: opłata, nie podatek)
- jak uwzględnić w kalkulacji kosztu kilometra
- urządzenia OBU — kto wystawia, kto płaci
- odpowiedzialność za brak opłaty (grzywna + zatrzymanie)
W zadaniu praktycznym — obliczenie kosztu trasy z uwzględnieniem opłat drogowych w kilku państwach.
Typowe pytanie: „Oblicz opłaty drogowe dla trasy Warszawa → Paryż zestawem 40 t Euro 6. Trasa: 300 km PL (autostrada A2), 500 km DE (A2/A1), 400 km FR (A4).” Odpowiedź wymaga zastosowania stawek per państwo.
Przygotuj się do egzaminu CKZ
Baza pytań z 9 modułów + generator zadań praktycznych.